İstanbul’daki Bizans Kiliseleri

Alexander van Millingen (1840–1915)
Bizans mimarisi alanında uzman olan akademisyen, 1879-1915 yılları arasında Robert Kolej'de tarih
profesörü olarak çalışmıştır.
Yazar kitabın önsözünde Byzantine Churches in Constantinople’ın 13sene önce yayınlanan Byzantine
Constantinople, the Walls of the Cityand Adjoining Historical Sites (London, 1899) isimli kitabın devamı
olduğunu yazmaktadır. Kitap Osmanlı imparatorluğunun son dönemine ulaşabilen Bizans kiliselerini tarih ve
mimarileri ile inceleyerek tam bir envanterini vermektedir. Plan, harita, relöve gibi bir mimari kitabında
bulunması gereken tüm unsurları barındıran bu ayrıntılı kitap 25 bölümden oluşmaktadır.
“Bizans mimarisi sadece bir inşaat okulu değil, aynı zamanda bir resim okuludur. İstanbul'daki
kiliselerin çoğu ne yazık ki kişiliklerinin ikinci kısmını kaybetmiştir. Onlar sadece birer hayalettir, iskeletleri
badanadan bir kefene sarılmıştır. Yine de Yunan sanatçılar yeteneklerini sonuna kadar korumuşlardır ve
Kariye'deki S. Saviour'un dekoratif çalışmaları, S. Sophia'daki benzer çalışmalarla bile karşılaştırılabilir.
Bizans döneminde Ayasofya'nın büyüklüğü rekabeti ezme eğilimindeydi. Başka hiçbir dini yapı 'Büyük
Kilise'ye yaklaşamadı. Ancak yapısal yetenek sadece gizliydi ve ilk Türk sultanlarının imparatorluk
camilerinin inşasında eski gücünü tekrar gösterdi çünkü onlar da Yunan mimari dehasının anıtlarıydı.”
Alexander van Millingen
Dorlion Yayınları olarak 1912 yılında basılan değerli çalışmayı orijinal kaynağından tercüme ederek
değerli okurlarımızla buluşturmaktan mutluyuz.