Kamu Tercihi

Kamu Tercihi teorisi, işletme teorisinde epey iyi bilinen bir sorun olan vekalet probleminin (agency problem) Politik ekonomiye uyarlanmasıdır. Vekalet sorunu, basitçe bir işçi – işveren çıkar çatışmasıdır. Mesela bir lokantacının ana amacı bir üründen daha fazla satmakken garsonunki daha çok bahşiş almak olabilir. Bu herkesin bildiği ve farkında olduğu problem nedense refah devleti savunucuları ve diğer kolektivistlerce göz ardı edilmektedir. Onlar politikacıların ve bürokratların şahsi çıkarları için çalışacaklarına değil ülke genelinin çıkarlarının peşine düşeceklerine ilişkin naif bir algıya sahiptirler.

Halbuki işletmeciler haklıdır: asille vekilin çıkarları sıklıkla çatışır ve vekil asil için değil kendisi için çalışır. Bunu yaparken de kendisine müttefikler bulur. Milletvekillerinden oluşan Meclislerin Milletlerin değil vekillerin çıkarı için çalıştığına, bu işleyişi bilen bazı organize çıkar guruplarının kendilerine çıkar yonttuklarına sıklıkla şahit oluruz.

Eamonn Butler, bu kitapta kamu tercihi teorisinin tarihini özetliyor, gelişimini ve dallarını inceliyor, demokrasilerin bu sorundan nasıl korunabileceğine ilişkin çözüm yolları öneriyor ve konu hakkında derinleşmek isteyen okura yön gösteriyor.