Râgıb El-İsfahânî’nin Sebeb-i Nüzûl Rivayetlerine Yaklaşımı

ÖZET

Kur’ân-ı Kerîm’in doğru anlaşılması, yalnızca lafzî anlamların bilinmesiyle değil,

aynı zamanda ayetlerin indiği bağlamın ve sebeplerinin de kavranmasıyla mümkündür.

Bu noktada Kur’ân-ı Kerîm’in anlaşılmasında ve tefsir edilmesinde önemli bir yere sahip olan esbâb-ı nüzûl, ortamın şartlarını ve âyetlerin doğrudan muhataplarını anlamaya imkân tanıyan temel bir ilim dalıdır. Ayrıca Kur’ân-ı Kerîm’in indiği dönemde oluşmaya başlamaktadır.

Bu çalışmada, ilk dönem âlimlerinden Râgıb el-İsfahânî’nin tefsir anlayışı

çerçevesinde sebeb-i nüzûl ilmi incelenmektedir. Râgıb el-İsfahânî tefsiri el-Maide

sûresine kadar elimizde bulunmaktadır. Bu incelemede Râgıb el-İsfahânî’nin tefsirinde

sebeb-i nüzûl bilgisine yaklaşımı ve bu bilginin anlam inşasındaki rolü üzerinde

durulmuştur. Öncelikle rivayetlerin istatistik dağılımı yapılarak öne çıkan sebeb-i nüzûl

eserleriyle rivayetlerle karşılaştırıldı. Sonraki başlıklarda rivayetlerin içerikleri tahkik

edilerek İsfahânî’nin sebeb-i nüzûl rivayetlerini tercih yöntemi ve hükümlere ulaşmada

rivayetlerin etkisi incelendi.